Weekendrust
Ondergaande zon
Elske en Onno gaan een maand eerder naar huis dan oorspronkelijk gedacht. Elske gaat in januari meteen met zwangerschapsverlof en alles goed gaat wordt 'Bobo' begin februari geboren. Elskes werk wordt het komende jaar door collega's overgenomen en uiteindelijk zullen de Tanzanianen het helemaal zelf uitvoeren.
Onno reisde met Elske naar Tanzania in de overtuiging dat hij daar veel tijd zou hebben om te schrijven. Dat bleek aardig te kloppen, al zijn er ook veel andere dingen die tijd vragen. Soms is een wandeling in de brandende zon naar het internetcafé al een hele onderneming. In de rol van moderne huisman doet hij boodschappen, betaalt hij de waterrekening, laat hij regelmatig een fundi (monteur) komen om in huis het zoveelste technische probleem op te lossen, koopt hij nieuwe oplaadkaarten voor de elektriciteit, regelt hij per internet de financiële zaken, brengt hij eventuele post naar de brievenbus... Twee keer ging Onno met middlemen op stap om een nieuw huis te zoeken. Verder is hij veel tijd kwijt aan uit eten gaan, reizen, zijn haar laten knippen door barbaarse kappers, Swahili leren, sporten, e-mail bijwerken en het testen van de schommelbank op het balkon.
Wekelijks maakt Onno een nieuw stuk en foto's voor deze website. Daarmee fabriceert hij een pagina die hij telkens aan het 'weekboek' toevoegt. Ook voegt hij maandelijks een nieuwe pagina toe aan het fotoboek van de site.
In Mwanza (zie kaart) heeft Onno Joseph ontmoet, drijvende kracht achter de stichting Fonelisco, die in Mwanza straatkinderen en wezen opvangt. Onno bouwde een website voor Fonelisco (www.webhome.demon.nl/fonelisco) en zamelde geld voor de kinderen in (www.webhome.demon.nl/hulp). Hij heeft nu plannen om een eigen tehuis voor Fonelisco te laten bouwen.
Elke donderdag houdt Onno de wasvrouw Demetria aan het werk. Hij hielp haar weg te lopen van haar echtgenoot en ondersteunde haar bij de aankoop van een eigen stuk land. In de toekomst zal ze daar een huisje bouwen, met haar twee kinderen gaan wonen, dieren houden en groente en fruit verbouwen. Onno praat zo veel mogelijk met Demetria, om Swahili te leren. En samen met Elske heeft hij elke week ook een uur 'echt' les van een lerares, die meestal naar het kantoor van Elske komt.
Onno weet niets van auto's, maar controleert wel elke week de belangrijkste onderdelen onder de motorkap van Elskes bolide. En zodra Elske 's ochtends in haar cabriolet naar haar werk gaat, kruipt Onno achter zijn computer.
Tanzania bleek meer een land van proza dan van gedichten. In het eerste jaar heeft Onno twee romans geschreven, pas later ging hij weer aan de poëzie. Behalve in het schrijven van een 'nulversie' van de romans, gaat er veel tijd zitten in het bijschaven, herschrijven en redigeren ervan, voordat er een eerste versie af is.
Zijn eerste, korte roman gaat over een man op en vulkaan. Het is een licht experimentele roman. Een monsterlijke roman over menselijke onmacht en het einde van onze beschaving. 'Een boek met een hoog hemoglobinegehalte.' Onno heeft hem al aan Querido voorgelegd, maar daar vonden ze hem te 'traag'. Wat natuurlijk een vreselijke miskenning van zo'n meesterwerk is. Misschien is een andere uitgeverij geïnteresseerder.
Wat kun je doen, als je zonder voorbedachte rade op de top van een vulkaan verzeild bent geraakt? Een man formuleert daar zijn ultieme levensdoel: hij wil een meerdelige epos schrijven. Over 'het menselijke denkvermogen in het algemeen en de geneugten van een heldere geest in het bijzonder'.
Op de vulkaan heeft hij een huis, net als een paar andere verdwaalden, en hij is druk bezig met de voorbereidingen voor het schrijven van zijn meesterwerk. Hij verkent de omgeving met haar spleten en kratermeren, neemt afscheid van zijn spiegelbeeld en probeert in contact te komen met zijn ontoegankelijke buren. Hij observeert zijn medemens: 'De vreemdeling die mijn spiegelbeeld heeft verdrongen draagt het nodige ouderdomsvet met zich mee, maar dat is van een heel andere orde dan de tientallen kilo's overbodige massa van mijn lipofiele buuf.'
Hij leeft in relatieve vrede, tot de vulkaan zich steeds meer begint te roeren. En zijn rust wordt verstoord door een onbegrijpelijke brief. Ook komt zijn dochter zich met hem bemoeien. En zoals dat gaat op een helling: als een steen eenmaal rolt, is er geen houden meer aan. In een razende vaart sleurt hij alles met zich mee.
Onno's tweede roman speelt zich af in Tanzania. Een 'reisroman', rechttoe rechtaan geschreven. Wat doe je als je met geheugenverlies op een onbekende bestemming aankomt? De Nederlander Peter van Vriesland reist voor zijn werk naar Tanzania, maar kan zich bij aankomst met geen mogelijkheid herinneren wat hij er van plan was te gaan doen. Omdat hij zich niet wil laten kennen, besluit hij te blijven. Hij wil zelf zien te achterhalen waarom hij naar Afrika is gereisd.
Het wordt hem niet gemakkelijk gemaakt. Eerst voert zijn speurtocht hem door de hectische en broeierige miljoenenstad Dar es Salaam. Zijn contactpersoon, mister Mitu, blijkt moeilijk te bereiken en weinig mededeelzaam. Ook wordt hij opgelicht en bestolen. Later reist hij vanuit de stad westwaarts de dorre bush van het binnenland in. Daar blijft hij steken met pech en wordt hij een paar keer zwaar ziek.
Noodgedwongen laat hij zich behandelen door de traditionele genezeres Furaha. En hij komt in contact met de kreupele ex-manager Fumbuka, die zegt hem verder te kunnen helpen. Zo raakt hij als westerling meer en meer verwikkeld in het ondoorgrondelijke Tanzaniaanse leven. En dat is niet het enige wat hem bezighoudt. Want wat is eigenlijk de oorzaak van zijn geheugenverlies? Waarom begrijpt hij zijn vrouw niet meer? Wat voor bedoelingen heeft Fumbuka? En wat wil Furaha van hem?
Hoe dichter de zoektocht Peter bij de reden van zijn werkbezoek brengt, des te minder begrijpt hij van zichzelf, van Tanzania en van de Tanzanianen. En des te dieper zakt hij weg in de chaotische realiteit van het armoedige Oost-Afrikaanse land.